Προφίλ

Η ΑΝΙΜΑ – Σύλλογος Προστασίας Άγριας Ζωής είναι σωματείο και ιδρύθηκε το 2005, από ανθρώπους με μακρά εμπειρία στην περίθαλψη άγριων ζώων στην Ελλάδα καθώς και από κτηνιάτρους, βιολόγους, δασολόγους και φίλους της φύσης και της άγριας ζωής. Συνεργάζεται με ειδικούς επιστήμονες και έχει επιστημονική επιτροπή.

Ένας από τους βασικούς στόχους της ΑΝΙΜΑ είναι η περίθαλψη και επανένταξη άγριων ζώων στο φυσικό τους περιβάλλον. Με δεδομένο ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει κρατικός φορέας που να ασχολείται με το αντικείμενο αυτό η ΑΝΙΜΑ, μαζί με τις υπόλοιπες οργανώσεις που ασχολούνται με την περίθαλψη άγριων ζώων, έρχεται να καλύψει μια βασική ανάγκη για την προστασία και διατήρηση της άγριας ζωής στη χώρα.

Παραλαμβάνοντας άγρια ζώα από όλη την Ελλάδα περιθάλπει σε ετήσια βάση πάνω από 4.000 πουλιά, θηλαστικά και ερπετά. Μεταξύ των ζώων αυτών συγκαταλέγονται και πολλά σπάνια και απειλούμενα με εξαφάνιση άγρια ζώα.

Περίθαλψη

Η ΑΝΙΜΑ συνεργάζεται σε σταθερή βάση με κτηνίατρο για την πραγματοποίηση όλων των απαραίτητων εξετάσεων και επεμβάσεων. Στο πλαίσιο αυτό πραγματοποιούνται ακτινογραφίες, καθώς και εξειδικευμένες επεμβάσεις. Στην επιστημονική επιτροπή της ΑΝΙΜΑ συμμετέχουν τέσσερεις κτηνίατροι.

Επανένταξη

Η επανένταξη των ζώων στην άγρια φύση είναι μια διαδικασία που απαιτεί εξίσου προσπάθεια όσο η αποθεραπεία τους ή η ανατροφή τους όταν πρόκειται για νεοσσούς.
Η ΑΝΙΜΑ διαθέτει δικούς της χώρους, αλλά και συνεργάζεται με άλλους φορείς για την επανένταξη των αποθεραπευμένων άγριων ζώων. Πιο συγκεκριμένα:

  • διαθέτει χώρο επανένταξης για αρπακτικά στα Καλύβια Αττικής

  • συνεργάζεται με το Αττικό Ζωολογικό Πάρκο, που φιλοξενεί σε ειδικό διαμορφωμένο χώρο, μη προσβάσιμο στους επισκέπτες, μεγάλα θηλαστικά και αρπακτικά πουλιά

  • συνεργάζεται με την Αλκυόνη για τη φιλοξενία μεγαλόσωμων υδρόβιων πουλιών, όπως πελεκάνοι, κατά τη διάρκεια της χειμερινής περιόδου και μέχρι την άνοιξη οπότε και μπορεί να προχωρήσει με την απελευθέρωση τους

Για την επανένταξη νεοσσών άγριων πουλιών η ΑΝΙΜΑ έχει αναλάβει μια σειρά πρωτοβουλιών που περιλαμβάνουν:

  • συνεργασία με βιοκαλλιεργητές για τη σταδιακή επανένταξη νεοσσών νυκτόβιων αρπακτικών, τα οποία λειτουργούν στη συνέχεια ως φυσικοί θηρευτές των τρωκτικών,

  • την αναδοχή νεοσσών νυκτόβιων αρπακτικών από μη επανεντάξιμα – ανάπηρα θηλυκά, σε συνεργασία με το Πάρκο Ημερόβιων και νυκτόβιων Αρπακτικών

  • την υιοθέτηση νεοσσών  Κιρκινεζιών από οικογένειες Κιρκινεζιών με μικρό αριθμό νεοσσών σε αποικίες του θεσσαλικού κάμπου σε συνεργασία με το πρόγραμμα LIFE για το Κιρκινέζι

  • την εκγύμναση αρπακτικών κάποιες μέρες πριν από την απελευθέρωση σε συνεργασία με το Πάρκο Ημερόβιων και νυκτόβιων Αρπακτικών

  • Για τα ορφανά ελάφια και ζαρκάδια που κατά καιρούς παραλαμβάνει μέλος της ΑΝΙΜΑ με εξειδίκευση στο θέμα και μακροχρόνια εμπειρία αναλαμβάνει την ανατροφή τους ακολουθώντας όλες τις προδιαγραφές.

Απελευθέρωση

Στο τελικό στάδιο της απελευθέρωσης η ΑΝΙΜΑ συνεργάζεται με πληθώρα φορέων για την απελευθέρωση των άγριων ζώων σε κατάλληλους βιοτόπους σε όλη την Ελλάδα. Πριν από την απελευθέρωση των άγριων πουλιών όποτε απαιτείται προχωράει σε συνεργασία με ειδικούς στην

  • Δακτυλίωση των πουλιών (Ελληνικό Κέντρο Δακτυλιώσεων, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης)

  • Λήψη μορφομετρικών στοιχείων και δειγμάτων αίματος/φτερών για ερευνητικούς σκοπούς

Διασώσεις

Η ΑΝΙΜΑ πραγματοποιεί διασώσεις όποτε απαιτείται. Οι συνηθέστερες περιπτώσεις διασώσεων περιλαμβάνουν:

  • Περιστατικά τραυματισμένων ελαφιών περιμετρικά της Πάρνηθας, σε συνεργασία συνήθως με το Δασαρχείο Πάρνηθας

  • Απεγκλωβισμό/περισυλλογή φιδιών στον αστικό ιστό, σε συνεργασία με την Άμεση Δράση και την Πυροσβεστική

  • Απεγκλωβισμό και περισυλλογή άγριων ζώων από κτήρια, δρόμους ταχείας κυκλοφορίας κλπ.

  • Προστασία νεοσσών που κινδυνεύουν με πτώση από φωλιές σε κτήρια, π.χ. βραχοκιρκίνεζα

Επίσης, πραγματοποιεί διασώσεις τραυματισμένων άγριων ζώων από πυρόπληκτες περιοχές της Αττικής, σε συνεργασία πάντα με την Πυροσβεστική και τις ομάδες εθελοντών πυροσβεστών.

Παροχή συμβουλών και εκπαίδευση

Καθώς η ΑΝΙΜΑ λαμβάνει μεγάλο αριθμό τηλεφωνημάτων και μηνυμάτων καθημερινά, μια από τις βασικές της δραστηριότητες αποτελεί και η παροχή συμβουλών σε πολίτες και φορείς  για περιπτώσεις τραυματισμένων/ορφανών άγριων ζώων, ενώ αναλαμβάνει και την εκπαίδευση ομάδων και φορέων . Επιπλέον, ενημερώνει όλους όσους την παρακολουθούν (στο facebook αυτοί ανέρχονται σε περισσότερα από 60.000 άτομα), για την σωστή συμπεριφορά και αντιμετώπιση περιστατικών τραυματισμένων και νεοσσών-νεογνών άγριων ζώων

  • Παρέχει συμβουλές για την παροχή πρώτων βοηθειών πριν από την αποστολή των άγριων ζώων σε αυτήν

  • Καθοδηγεί πολίτες και φορείς σε περιπτώσεις εντοπισμού νεοσσών που μπορούν να επιστρέψουν στη φωλιά τους ή να συνεχίσουν να ανατρέφονται από τους γονείς τους

  • Εκπαιδεύει φορείς και ομάδες πολιτών στην περίθαλψη άγριων ζώων, αλλά και σε εξειδικευμένα θέματα, π.χ. εκπαίδευση αναγνώρισης και χειρισμού ερπετών από Πυροσβεστική

  • Εκπαιδεύει εθελοντές και πολίτες στην παροχή πρώτων βοηθειών σε άγρια ζώα

Η ΑΝΙΜΑ υποστηρίζει φορείς που επιθυμούν να δημιουργήσουν σταθμό πρώτων βοηθειών στην περιοχή τους και να συνεργαστούν μαζί της. Μέχρι σήμερα η ΑΝΙΜΑ έχει συμβάλει στη δημιουργία του σταθμού πρώτων βοηθειών για άγρια ζώα στην Άνδρο από τον Δήμο Άνδρου, στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE ANDROS SPA, καθώς και την Κάρπαθο από τον Φορέα Διαχείρισης Καρπάθου – Σαρίας.

Η ΑΝΙΜΑ έχει πραγματοποιήσει προγράμματα για τη δημιουργία εθνικού δικτύου εθελοντών για την περίθαλψη άγριων ζώων

Περιστατικά πετρελαιοκηλίδων

Η ΑΝΙΜΑ διαθέτει πιστοποιημένο εκπαιδευτή εθελοντών και εθελοντικών ομάδων στην απόκριση σε περιστατικά πετρελαιοκηλίδας, σε θέματα οργάνωσης εθελοντικών ομάδων, εκτίμησης κατάστασης ακτών, μεθόδους καθαρισμού ακτών, καθώς και σε θέματα σύλληψης και παροχής πρώτων βοηθειών σε πετρελαιομένη άγρια πανίδα. Η εκπαίδευση έχει πραγματοποιήθηκε από τους κορυφαίους στον τομέα της αντιμετώπισης περιστατικών πετρελαιοκηλίδων φορέων στην Ευρώπη και τη Μεσόγειο: REMPEC, Cedre και Sea Alarm.

Παρεμβάσεις για τη φύση – Δελτία Τύπου

Η ΑΝΙΜΑ συμμετέχει στην προετοιμασία και έκδοση Δελτίων Τύπου σε συνεργασία με άλλες περιβαλλοντικές ΜΚΟ για θέματα που άπτονται της προστασίας και διατήρησης της φύσης και των άγριων ζώων.

Αντιμετώπιση απειλών για την άγρια ζωή

Η ΑΝΙΜΑ συμμετέχει ενεργά στην πραγματοποίηση δράσεων και στην κινητοποίηση φορέων για την προστασία της άγριας ζωής. Πιο συγκεκριμένα:

  • Συμμετέχει στις εφόδους που πραγματοποιούνται ανά διαστήματα στο παράνομο παζάρι στον Σχιστό, με στόχο την πάταξη της παράνομης παγίδευσης και εμπορίας άγριων ζώων. Οι έφοδοι αυτές πραγματοποιούνται από τα Δασαρχεία σε συνεργασία με την Κυνηγετική Ομοσπονδία και την ΑΝΙΜΑ. Παράλληλα, παραλαμβάνει άγρια ζώα από άλλες κατασχέσεις.

  • Συμβάλει στην αντιμετώπιση περιστατικών ηλεκτροπληξίας άγριων πουλιών στο εθνικό δίκτυο μεταφοράς ρεύματος μέσα από την επικοινωνία με τη ΔΕΗ, για την τοποθέτηση βάσεων για φωλιές πελαργών ή επισκευή τους όπου απαιτείται και για τη μόνωση τμημάτων του δικτύου που αποδεδειγμένα δημιουργούν πρόβλημα στα πουλιά( όπως τη μόνωση τμήματος της γραμμής μεταφοράς ρεύματος στο Σούνιο Αττικής, μετά το περιστατικό μαζικής θανάτωσης πελαργών )

  • Συμβάλει στην αντιμετώπιση περιστατικών προσκρούσεων πουλιών σε τζάμια σε μεγάλες υποδομές και κτίρια, μέσα από την παροχή συμβουλών στους φορείς που απευθύνονται σε αυτήν.

Η ΑΝΙΜΑ έχει ξεκινήσει το πρόγραμμα «Παρατηρώ» με στόχο τη σε βάθος χρόνου συλλογή χωρικών δεδομένων εντοπισμού τραυματισμένων ή νεκρών ζώων για τον εντοπισμό υποδομών ή άλλων παραγόντων που έχουν ως αποτέλεσμα την άμεση θανάτωση ή τραυματισμό άγριων ζώων. Ευελπιστεί στο μέλλον τα στοιχεία αυτά να μπορέσουν να αξιοποιηθούν για την αντιμετώπιση απειλών σε τοπικό επίπεδο.

Προγράμματα

Η ΑΝΙΜΑ υποβάλει προτάσεις και λαμβάνει χρηματοδότηση για πραγματοποίηση συγκεκριμένων προγραμμάτων που είτε σχετίζονται άμεσα με την πραγματοποίηση καθαυτής της περίθαλψης, είτε σχετίζονται με την ευαισθητοποίηση πολιτών και ανάπτυξη νέων ιδεών.

Η ΑΝΙΜΑ στα χρόνια λειτουργίας της έχει υλοποίηση σειρά προγραμμάτων τα οποία της επέτρεψαν να αναπτύξει τις δράσεις της. Παρακάτω παρουσιάζονται τα προγράμματα που έχει υλοποιήσει με την υποστήριξη ιδρυμάτων, της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και με ίδιους πόρους.

  1. Προγράμματα για την περίθαλψη
    1. πρόγραμμα της Vodafone για εκπαίδευση μαθητών
    2. πρόγραμμα Ιδρύματος Νιάρχου
    3. συμμετοχή σε προγράμματα ανταλλαγής νέων της ΕΛΙΞ με απασχόληση εθελοντών στην περίθαλψη
  2. Προγράμματα για την προστασία της άγριας ζωής
    1. πρόγραμμα καταγραφής και προστασίας των βραχοκιρκινεζων του πύργου του ΟΤΕ, σε συνεργασία με την Ορνιθολογική | (χρηματοδοτηση: ΟΤΕ)
  3. Προγράμματα για την ανάπτυξη της επιστήμης των πολιτών
    1. καταγραφή κοτσυφιών της Αττικής
    2. πλατφόρμα Παρατηρώ, για την χωρική καταγραφή των τραυματισμένων/νεκρών ζώων στην Ελλάδα και κατά συνέπεια απειλών προς την άγρια ζωή σε όλη την επικράτεια | χρηματοδότηση: Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος – Ίδρυμα Μποδοσάκη «Είμαστε όλοι πολίτες»
  4. Προγράμματα περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης/ Εκπαίδευσης εθελοντών
    1. συμμετοχή στο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για μικρούς και μεγάλους σε απομακρυσμένα νησιά του Αιγαίου «η Ενέργεια ταξιδεύει» (χρηματοδότηση ΕΛΠΕ), με επισκέψεις σε σχολεία ακριτικών νησιων
    2. υλοποίηση προγράμματος Δίκτυο Παρατηρητών για την Αγρια Ζωή, για την εκπαίδευση εθελοντών | χρηματοδότηση: Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς
  5. Άλλα προγράμματα
    1. Απομάκρυνση αρπακτικών πουλιών που θέτουν σε κίνδυνο την ασφάλεια πτήσεων του αερολιμένα ελ. Βενιζέλος σε κατάλληλους για αυτά βιοτόπους | χρηματοδότηση: Αερολιμένας Αθηνών Ελ. Βενιζέλος

Παράλληλα έχει συμμετάσχει στο πρόγραμμα LIFE ANDROS SPA για τη δημιουργία σταθμού πρώτων βοηθειών στο νησί της Άνδρου από τον δήμο Άνδρου.

Έρευνα

Η περίθαλψη άγριων ζώων από όλη την Ελλάδα που περιλαμβάνει πάνω από 160 διαφορετικά είδη πτηνών, θηλαστικών και ερπετών/αμφιβίων κάθε χρόνο παρέχει πολλές δυνατότητες για συλλογή πρωτογενών στοιχείων/δειγμάτων που σε διαφορετική περίπτωση θα ήταν ιδιαίτερα δύσκολο να συλλεχθούν. Πολλά από τα είδη αυτά προστατεύονται από την ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία ή/και είναι απειλούμενα.

Συλλογή στατιστικών στοιχείων

Η ΑΝΙΜΑ συλλέγει συστηματικά στοιχεία για τις αιτίες εισαγωγής άγριων ζώων από το 2011; αυτό σε συνδυασμό με τον μεγάλο αριθμό ζώων που παραλαμβάνει της επιτρέπει να Εξάγει στατιστικά στοιχεία σε σχέση με το θέμα αυτό. Τα στατιστικά από την περίθαλψη μπορείτε να τα δείτε εδώ και τα είδη εδώ.

Συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα/δράσεις

Συνεργάζεται με επιστημονικούς φορείς υποστηρίζοντας τις ερευνητικές τους δραστηριότητες κύρια μέσα από τη συλλογή και αποστολή δειγμάτων φτερών/ιστών/αίματος για γενετικές αναλύσεις και έρευνα παθογόνων οργανισμών, τη συμμετοχή σε τοποθέτηση πομπών, tag, δακτυλιδιών σε πουλιά ειδών ενδιαφέροντος κ.α. Κύριοι συνεργαζόμενοι φορείς της ΑΝΙΜΑ στον τομέα αυτό είναι:

  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης (ΜΦΙΚ), Πανεπιστήμιο Κρήτης
  • Τμήμα Κτηνιατρικής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
  • Ελληνικό Κέντρο Δακτυλίωσης (ΕΚΔ)
  • Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία (ΕΟΕ)
  • WWF Ελλάς
  • Πανεπιστήμιο Λωζάνης, Ελβετία

Ενδεικτικά κάποιες ερευνητικές δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχει σε εθελοντική βάση η ΑΝΙΜΑ:

  • Τοποθέτηση πομπών, tag και δαχτυλιδιών για παρακολούθηση μετακινήσεων πουλιών
  • Ιστολογικές γενετικές αναλύσεις πουλιών
  • Αναλύσεις δειγμάτων δηλητηριασμένων ζώων
  • Γενετικές αναλύσεις και άλλες αναλύσεις για απειλούμενα είδη
  • Μελέτη για την παρουσία χλαμυδίων σε ιστούς πτηνών
Επιστήμη των πολιτών

Η ΑΝΙΜΑ από το 2014 υλοποιεί πρόγραμμα επιστήμης των πολιτών (citizen science) για τη συλλογή στοιχείων από πολίτες για περιστατικά τραυματισμένων και νεκρών άγριων ζώων σε όλη την Ελλάδα. Μέσα από τη λειτουργία του προγράμματος αυτού έχουν συλλεχθεί και συλλέγονται σημαντικά στοιχεία για τα αίτια άμεσης θανάτωσης/τραυματισμού άγριων ζώων στην Ελλάδα.

Παρουσιάσεις/άρθρα

Η ΑΝΙΜΑ μέσα από την αξιοποίηση των στοιχείων που συλλέγονται στη βάση δεδομένων της, αλλά και μέσω του προγράμματος επιστήμης των πολιτών έχει πραγματοποιήσει επιστημονικές αναρτήσεις που σχετίζονται κύρια με τα αίτια εισαγωγής άγριων ζώων προς περίθαλψη. Παράλληλα, έχει συμμετάσχει στην συγγραφή επιστημονικων αρθρων.

Παρουσιάσεις/αναρτήσεις σε συνέδρια
  • ΑΝΙΜΑ, 2016. Φίδια που έχουν βρεθεί στην Αττική, 1ο Ερπετολογικό Συμπόσιο, 5/11/2016, Κηφισιά

  • ΑΝΙΜΑ, 2016. ΑΝΙΜΑ, Οικολογική έρευνα «εκτός των τειχών», 8o Πανελλήνιο Συνέδριο Οικολογίας, 23/10/2016, Θεσ/νικη

  • Ganoti M., Fric J., Akrivos A., 2012. Analysis of ANIMA wildlife rehabilitation centre data for the period 2008-2011, 12th ICZEGAR, 2012, Athens, Greece

  • ANIMA, 2011. Illegal killing, trapping and trade of birds in Greece. European Conference on illegal killing of birds, Larnaca, 2011

Επιστημονικά άρθρα
  • Bounas A., Ganoti M., Giannakaki E., Akrivos A., Vavylis D., Zorrilla I., Saravia V., 2016. First confirmed case of lead poisoning in the endangered Egyptian Vulture (Neophron percnopterus) in the Balkans, Vulture News 70
Παροχή στοιχείων
  • Burri R., Antoniazza S., Gaigher A., Ducrest A.L., Simon C., European Barn Owl Network, Fumagalli L., Goudet J., Roulin A., 2016.The genetic basis of color-related local adaptation in a ring-like colonization around the Mediterranean. Evolution, 70(1):140-53.
Πρακτική άσκηση

Η ANIMA υποστηρίζει την πρακτική άσκηση φοιτητών του τμήματος Βιολογίας ΕΚΠΑ από το 2015, καθώς και φοιτητών του Γεωπονικού Πανεπιστημίου, του Πανεπιστημίου Αιγαίου και της Κτηνιατρικής Σχολής του Α.Π.Θ.

Συνεργαζόμενοι φορείς
  • Αλκυόνη
  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης
  • Τμήμα Κτηνιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
  • Δασαρχείο Πάρνηθας
  • Φορέας Διαχείρισης Δαδιάς
  • Φορέας Διαχείρισης Καρπάθου-Σαρίας
  • Φορέας Διαχείρισης Πάρνωνα Μούστου
  • WWF
  • Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία
  • Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών
  • Ελληνικό Κέντρο Δακτυλιώσεων
  • Δ΄ Κυνηγετική Ομοσπονδία
  • Δήμος Άνδρου